Άρθρα

"Καλοκαιρινή επιχείρηση" στα ανατολικά, "Χειμωνιάτικη αντεπίθεση" απ' τον Βορρά...

Δημοσιεύθηκε: Τρίτη 21 Απριλίου, 2026 20:47 σε Άρθρα

Υψηλές, για τα δεδομένα του Απριλίου, θερμοκρασίες, επικράτησαν σήμερα σε μεγάλο μέρος της ανατολικής Ελλάδας και ιδιαίτερα σε περιοχές της Θεσσαλίας, της Ανατολικής Στερεάς Ελλάδας και της ανατολικής Πελοποννήσου με τα θερμόμετρα σε πολλές περιπτώσεις να δείχνουν πάνω από 25°C και τοπικά να καταγράφουν 28°C.

✔ Η Αττική συμπεριλαμβάνεται στις πιο θερμές περιοχές για την ημέρα που κυλάει καθώς η θερμοκρασία στο μεγαλύτερο μέρος του νομού έφτασε τους 23-25°C και τοπικά προσέγγισε τους 27°C με τις μεγαλύτερες τιμές να σημειώνονται στα Μεσόγεια (26,9°C στον Αυλώνα, 26,8°C στους Αγίους Θεοδώρους και 26,7°C στο Πόρτο Ράφτη σύμφωνα με το δίκτυο μετεωρολογικών σταθμών του EAA/Meteo.gr).
✔ Αντίθετα στην δυτική και βόρεια Ελλάδα και στις περισσότερες νησιωτικές και παράκτιες περιοχές η θερμοκρασία "συγκρατήθηκε" σε αρκετά χαμηλότερα επίπεδα με τις μέγιστες, στις περισσότερες περιπτώσεις, κοντά στους 20°C.

🗝️Το "κλειδί" της υπόθεσης

Το βασικό "κλειδί" στην υπόθεση για την κατανομή αυτή των θερμοκρασιών είναι η ατμοσφαιρική διαταραχή που κινείται από τα Βαλκάνια προς την χώρα μας και η οποία καθώς προσεγγίζει την Ελλάδα από τον Βορρά:
✔ Προκαλεί συννεφιά και βροχές στην βόρεια Ελλάδα συγκρατώντας την θερμοκρασία σε αρκετά χαμηλότερα επίπεδα ενώ παράλληλα κατά την άφιξή της συνοδεύεται από στροφή των ανέμων σε βοριάδες και μεταφορά ψυχρότερων αερίων μαζών στα χαμηλότερα στρώματα.
✔ Δημιουργεί επιπλέον συστάδες νεφώσεων οι οποίες κάλυψαν κατά διαστήματα, εκτός από την βόρεια χώρα, τμήματα της δυτικής και κεντρικής Ελλάδας μειώνοντας σε κάποιο βαθμό την εισερχόμενη ηλιακή ακτινοβολία.
✔ Δημιουργεί δυτικό ρεύμα στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας μας το οποίο μεταφέρει δροσερό θαλάσσιο αέρα από το Ιόνιο προς την δυτική Ελλάδα και από το Αιγαίο προς τα νησιά που βρίσκονται σε αυτό και σε πολλές παράκτιες περιοχές όπου ο άνεμος πνέει από την θάλασσα προς την ξηρά.
🟑Το δυτικό, αυτό, ρεύμα όμως, καθώς διέρχεται πάνω από την Πίνδο και τα βουνά της Πελοποννήσου, όχι απλώς θερμαίνεται επειδή διέρχεται από τα ζεστά, κατά την διάρκεια της ημέρας, ελλαδικά εδάφη, αλλά λειτουργεί ως θερμός "καταβάτης" άνεμος τύπου "Foehn", στις υπήνεμες στους δυτικούς ανέμους, ανατολικές πλαγιές των ορεινών αυτών τμημάτων με αποτέλεσμα την σημαντική περαιτέρω άνοδο της θερμοκρασίες στις περιοχές που βρίσκονται ανατολικά τους, δηλαδή τον Θεσσαλικό Κάμπο και μεγάλο μέρος της ανατολικής Στερεάς Ελλάδας και της ανατολικής Πελοποννήσου.
➢ Εν τέλει, η ατμοσφαιρική διαταραχή (Βαλκανικό μέτωπο) που προσεγγίσει την χώρα μας από τον Βορρά, λειτουργώντας ως "βασικό πιόνι" στην "σκακιέρα των συστημάτων" που είναι "στημένη" γύρω από την χώρα μας, πυροδοτεί μία σειρά από διαδικασίες οι οποίες μεταξύ των άλλων οδηγούν στην ενδιαφέρουσα θερμοκρασιακή κατανομή που παρατηρείται σήμερα στην χώρα μας.

Πως οι "καταβάτες" άνεμοι δημιουργούν θερμές συνθήκες

Ο λόγος για τον οποίο οι "καταβάτες" άνεμοι παρά το γεγονός ότι πνέουν από τα "ψηλά προς τα χαμηλά" ανεβάζουν αντί να κατεβάζουν την θερμοκρασία, οφείλεται στο γεγονός ότι ο κατερχόμενος αέρας συμπιέζεται για τον απλό λόγο ότι καθώς στα χαμηλότερα υψόμετρα στα οποία μεταφέρεται η ατμοσφαιρική πίεση είναι μεγαλύτερη (καθώς υπάρχει περισσότερος αέρας "από πάνω" για να τον "πιέζει"). Η συμπίεση του αέρα όμως είναι μία "εξώθερμη" διαδικασία (δηλαδή συνοδεύεται από αποβολή θερμότητας και άνοδο της θερμοκρασίας). Ο ρυθμός με τον οποίο θερμαίνεται ο κατερχόμενος αέρας όταν δεν υπάρχουν σύννεφα και η υγρασία κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα προσεγγίζει τον 1°C ανά 100m. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως όταν ο "καταβάτης" άνεμος ξεκινάει έχοντας θερμοκρασία 5°C σε κορυφογραμμές των 2000μ καταλήγει να έχει θερμοκρασία περίπου 25°C σε πρόποδες με μηδενικό υψόμετρο.
Όταν βέβαια στην ατμόσφαιρα η υγρασία είναι αυξημένη και κυρίως όταν υπάρχει νέφωση (που πρακτικά σημαίνει πως ο αέρας είναι "κορεσμένος" σε υδρατμούς και μέρος αυτών συμπυκνώνεται για να δημιουργήσει μικροσταγονίδια - τα οποία εν αντιθέσει ίσως με μία "κοινή αντίληψη" αποτελούν προφανώς νερό σε υγρή μορφή και όχι σε αέρια!) η λανθάνουσα θερμότητα που δεσμεύεται κατά την εξάτμιση των σταγονιδίων ή απελευθερώνεται κατά την δημιουργία τους περιπλέκει λίγο τα πράγματα και σε αυτή την περίπτωση ο ρυθμός θέρμανσης του κατερχόμενου αέρα μειώνεται περίπου στο μισό!

Η αλλαγή του "σκηνικού" και η εξέλιξη τις επόμενες ημέρες

➢ Η κατανομή αυτή όπως και το όλο σκηνικό του καιρού αλλάζει την Τετάρτη (22.4.2026) καθώς το βαλκανικό ψυχρό μέτωπο θα διασχίσει την περιοχή μας από Βορρά προς Νότο προκαλώντας μεταβολή του καιρού με εκτεταμένη συννεφιά, διαστήματα βροχής, και σποραδικές καταιγίδες, επικράτηση βορείων ανέμων και αισθητή πτώση της θερμοκρασίας.
➢ Την Πέμπτη (23.4.2026), με την απομάκρυνση της διαταραχής προς τα νότια - νοτιοανατολικά τα φαινόμενα θα υποχωρήσουν από τα βόρεια/δυτικά και θα εστιαστούν κυρίως στην ανατολική και νότια Ελλάδα (με έμφαση στην Πελοπόννησο όπου είναι αρκετά πιθανό να εκδηλωθούν καταιγίδες με αξιόλογη ένταση) και στο νότιο Αιγαίο αλλά το βόρειο ρεύμα που θα έχει επικρατήσει θα μεταφέρει ψυχρότερες αέριες μάζες ρίχνοντας περισσότερο την θερμοκρασία ιδιαίτερα στην ανατολική Ελλάδα και το Αιγαίο (μάλιστα σε αρκετές περιπτώσεις κυρίως στην ανατολική χώρα και στην περιοχή της Αττικής ο καιρός, κατά διαστήματα θα έχει αρκετά "χειμωνιάτικη χροιά").
➢ Την Παρασκευή(24.3.2026), με την περαιτέρω απομάκρυνση της διαταραχής αναμένεται επιστροφή σε "ανοιξιάτικες" συνθήκες με έντονη ηλιοφάνεια, περιορισμένη αστάθεια, εξασθένιση των ανέμων και άνοδο της θερμοκρασίας.
  ✔Δευτερεύον χαμηλό βαρομετρικό στο Λιβυκό Πέλαγος είναι πιθανό να κινηθεί προς τα βορειοανατολικά επηρεάζοντας σε κάποιο βαθμό την Κρήτη και το νότιο Αιγαίο όπου δεν αποκλείεται να υπάρξουν διαστήματα με αυξημένη συννεφιά και βροχές, διατήρηση των βοριάδων και "συγκράτηση" των θερμοκρασιών σε χαμηλότερα επίπεδα.
➢ Το Σαββατοκύριακο (25... 26.4.2026) ο καιρός θα επιστρέψει σε "ρυθμούς βαθιάς Άνοιξης" με την ηλιοφάνεια να επικρατεί και την αστάθεια να είναι περιορισμένη, τους ανέμους να έχουν εξασθενήσει και την θερμοκρασία, σε περαιτέρω άνοδο, να ξεπερνάει σε αρκετές περιπτώσεις τους 25°C.
  ✔Η Κρήτη και η ευρύτερη περιοχή του νότιου και νοτιοανατολικού Αιγαίου, είναι πιθανό να βρίσκεται υπό την επίδραση του χαμηλού από το Λιβυκό (κυρίως το Σάββατο) με τον καιρό να διατηρείται άστατος και κατά διαστήματα βροχερός (ιδιαίτερα στην Κρήτη ενδεχομένως να εκδηλωθούν και καταιγίδες).

🟇 Όσο για την τελευταία εβδομάδα του μήνα, τουλάχιστον άλλη μία ατμοσφαιρική διαταραχή από την ανατολική Ευρώπη θα προσπαθήσει να επηρεάσει τον καιρό στην χώρα μας επαναφέροντας ασταθέστερες και ψυχρότερες συνθήκες χωρίς ωστόσο, προς ώρας, να είναι ξεκάθαρες οι "διαθέσεις" της!

 

Γεώργιος Παπακωστόπουλος

gpapacostopoulos@gmail.com

Λεπτομερείς πληροφορίες για την εξέλιξη του καιρού σε διάφορες πόλεις της χώρας μας με την υπογραφή του προγνωστικού μας συστήματος SiMeteoPS* και δεδομένα από το περιοχικό μας μοντέλο αριθμητικής πρόγνωσης καιρού SiWRF, μπορείτε να δείτε εδώ:
http://www.simeteo.gr/local-forecasts

Χάρτες καιρού από το μοντέλο αριθμητικής πρόγνωσης καιρού SiWRF το οποίο τρέχει σε ανάλυση των 2,5km για την Ελλάδα και επιμέρους περιοχές και 8km για την νοτιοανατολική Ευρώπη, μπορείτε να βρείτε εδώ:
http://www.simeteo.gr/wrf-model